‘Iets’ over de voortgang van het cao-overleg

Meerdere leden vragen zich (terecht) af of er nog wat gebeurt aan de cao-tafel. Het eerlijke antwoord is: ja, er gebeurt wel iets, maar het is niet veel.

Voor de bonden is een belangrijk punt dat KLM afziet van gedwongen ontslagen in het kader van Back on Track. Vooralsnog heeft KLM dat niet willen toezeggen. KLM vindt het belangrijk dat er snel een nieuwe bijlage 15 komt. De arbeidsvoorwaardelijke partijen hebben in het verleden afgesproken dat bijlage 15 wordt ‘gemoderniseerd’. Voor de volledigheid: bijlage 15 is de huidige overtolligheidsregeling (we noemen deze nu de boventalligheidsregeling). Deze cao-bijlage is sinds 1 januari 2025 weer van toepassing. Daarvoor gold het sociaal plan. Het sociaal plan verving van 1 oktober 2020 tot en met 31 december 2024 bijlage 15.

Afhankelijk van de situatie kunnen arbeidsvoorwaardelijke partijen een van de cao afwijkende regeling afspreken. Het sociaal plan was zo’n regeling. De afwijking was ingegeven door de grootste crisis waarin KLM ooit is komen te verkeren, waarbij de operatie volledig tot stilstand kwam gedurende een langere periode: de coronacrisis.

Bijlage 15 bevat enkele bepalingen die niet meer in overeenstemming zijn met de huidige wet- en regelgeving. Dat is natuurlijk iets wat we niet willen. Maar bijlage 15 maakt ook dat KLM niet lichtzinnig tot overtolligheid zal beslissen. Bijlage 15 is een regeling die in geval van reorganisatie de positie van de grondmedewerkers goed beschermt. KLM wil naar een regeling die meer in lijn is met wat in Nederland als boventalligheidsregeling gebruikelijk is. Eigenlijk wil KLM het inmiddels verlopen sociaal plan, met enkele aanpassingen, als nieuwe bijlage 15 opnemen in de cao. De bonden willen de bepalingen die niet meer in overeenstemming zijn met de huidige wet- en regelgeving aanpassen (‘moderniseren’), maar dan wel met inachtneming van de waarde die bijlage 15 als pakket voor het grondpersoneel behelst.

Twee belangrijke punten dus voor de bonden: geen gedwongen ontslagen en behoud van de waarde van de huidige bijlage 15. De bonden zijn wat dat betreft eensgezind.

KLM heeft vorig jaar al gemeld dat op de kosten moet worden gelet. Er is weliswaar geen vacaturestop afgekondigd, maar vacatures zouden niet worden ingevuld ‘tenzij’. Inmiddels zijn we meer dan een jaar verder. We vernemen dat veel vacatures lang openstaan en waarschijnlijk niet zullen worden ingevuld in het kader van Back on Track. In feite neemt het bedrijf daarmee een voorschot op het medezeggenschapstraject. Wellicht druppelen op dit moment de adviesaanvragen bij de OR binnen, maar een advies is door de OR, voor zover wij weten, nog niet afgegeven. De vraag is hoeveel arbeidsplaatsen sinds de afkondiging van de ‘bijna vacaturestop’ zijn vervallen.

De VKP ziet wel dat er iets moet gebeuren. Hoewel we het verval van arbeidsplaatsen natuurlijk niet toejuichen, kunnen we wel begrip opbrengen voor het feit dat de organisatie kritisch onder de loep wordt genomen. We zien weldegelijk de noodzaak tot reorganisatie. Reductie van het personeelbestand als onderdeel van een reorganisatie moet echter ook kunnen zonder gedwongen ontslagen.

En dan hebben we nog de voorstellen die over en weer zijn gedaan voor een nieuwe cao. KLM wil onder meer de lonen bevriezen voor twee jaar, 5% productiviteitsverbetering en meer flexibiliteit. De bonden hebben samen, volgens telling van KLM, bijna 100 eisen en voorstellen.

Uiteraard begrijpen we wel dat we prioriteiten moeten stellen en bepaalde eisen en voorstellen moeten laten varen. Het ‘schip’ KLM moet wel blijven drijven en liefst meer dan dat. KLM weet inmiddels wel wat we de belangrijkste punten vinden. Tot echt onderhandelen is het nog niet gekomen.

KLM wil graag dat we vooral naar het gronddomein kijken en ons niet te veel laten leiden door wat er in de andere cao-domeinen gebeurt. Maar we kijken uiteraard ook naar wat er aan de andere overlegtafels gebeurt. Er zijn weliswaar drie cao-domeinen, maar we zijn allemaal KLM’ers. We kennen de deal die KLM recent met de VNV heeft gesloten. We zien welke concessies KLM heeft gedaan om de zomer te redden. We willen dat de KLM-directie niet alleen de productie en de COI, maar ook de balans tussen de cao-domeinen bewaakt. En we willen dat de KLM-directie het onderscheid tussen direct en indirect personeel laat varen. We dragen immers allemaal bij aan de kwaliteit, de continuïteit en de resultaten van het bedrijf.

Woensdag staat er weer een cao-overleg in de agenda’s. We hopen oprecht dat we dan eindelijk eens verder komen. Onze positie is helder en wat ons betreft goed verdedigbaar. Hopelijk snel beter nieuws.