Toelichting cao-onderhandelingsresultaat
Vandaag openen wij de ledenraadpleging over het op 31 oktober jl. bereikte cao-onderhandelingsresultaat. Voor deze raadpleging maken we gebruik van Onlinestemtool. Je krijgt daarover snel meer informatie. Het is een onderhandelingsresultaat dat tot stand is gekomen tussen zes partijen, te weten KLM aan de ene kant en de vijf grondbonden aan de andere kant. Het gaat hier om een aangepast onderhandelingsresultaat. Op 3 september was namelijk al een onderhandelingsresultaat tot stand gekomen tussen KLM enerzijds en De Unie, NVLT en VKP anderzijds. Op dat moment waren CNV en FNV ‘uitonderhandeld’. Zij kozen voor acties. Na bemiddeling hebben zij zich weer aangesloten bij de andere bonden om met KLM tot een nieuwe cao te komen.
De VKP heeft het op 3 september tot stand gekomen resultaat als een ‘onderhandelingsresultaat’ gekwalificeerd en niet als een ‘akkoord’. Dat was niet omdat wij het resultaat te dun vonden, maar om de mogelijkheid tot aansluiting van CNV en FNV nog open te laten.
Als VKP cao-delegatie hebben wij in het proces een aantal afwegingen gemaakt die toelichting behoeven, zeker gezien de publicaties van andere bonden en de berichten in de krant over het bereikte onderhandelingsresultaat.
Waarom zijn we op 3 september met De Unie, NVLT en KLM tot een onderhandelingsresultaat gekomen, terwijl CNV en FNV een actietraject aan het inleiden waren?
Er lag een uitnodiging van KLM op tafel om de onderhandelingen eind augustus te vervolgen. Wij zijn op die uitnodiging ingegaan. Dat twee van de vijf grondbonden niet zouden komen, weerhield ons daar niet van. Wij waren namelijk op dat moment nog niet uitonderhandeld.
Het cao-overleg eind augustus heeft tot het onderhandelingsresultaat van 3 september geleid. KLM is in dat overleg aan een belangrijke eis van de VKP tegemoet gekomen. Het ging om de hoogte van de ontslagvergoeding als onderdeel van de gemoderniseerde Bijlage 15 (boventalligheidsregeling). Er lag op dat moment natuurlijk al veel meer op tafel. Met die stap van KLM in onze richting konden ook wij spreken van een ‘onderhandelingsresultaat’.
Bepalend voor ons zijn te allen tijde de belangen van onze eigen achterban. Een belangrijk deel van onze achterban zal door KLM als ‘indirect’ worden gekwalificeerd en juist daar vallen nu de klappen. Daarom hebben we van ‘geen gedwongen ontslagen’ en een robuuste nieuwe Bijlage 15 belangrijke punten gemaakt.
Wat zijn de aanpassingen in het onderhandelingsresultaat en waren die voor de VKP-delegatie acceptabel?
Een aanpassing is de verlengde looptijd. In eerste instantie zou de nieuwe cao lopen tot en met 31 december 2026. Die looptijd is verlengd met twee maanden. Binnen die verlengde looptijd wordt nu een extra loonsverhoging toegekend van 1% (per 1 januari 2027). Daarnaast zal de onregelmatigheidstoeslag worden meegenomen in de berekening van de eindejaarsuitkering. Dat is dus gunstig voor een deel van het grondpersoneel. In plaats van een eenmalige uitkering in oktober 2025 van € 750 (waarvan € 500 netto), zal € 500 netto in december 2025 worden uitgekeerd en € 250 netto in januari 2026. Je ontvangt de uitkering nu iets later, maar deze is nu wel geheel netto. De uitkering is naar rato van het tewerkstellingspercentage. De eerste loonsverhoging van 1% is verschoven van oktober naar december 2025.
Waarom moest Bijlage 15 worden gemoderniseerd?
Bijlage 15 betreft de ‘overtolligheidsregeling’. Die zou van toepassing moeten zijn bij reorganisaties. Punt is dat de huidige Bijlage 15 bepalingen bevat die in strijd zijn met de wet. Het gaat dan met name om de bepalingen die onderscheid maken op basis van leeftijd. Daarnaast is de huidige Bijlage 15 gebaseerd op een normpensioenleeftijd die enkele jaren lager ligt dan de nu geldende. Om deze redenen is Bijlage 15 al vele jaren niet toegepast. Er werd tussen KLM en de bonden per reorganisatie een Sociaal Plan afgesproken. Die afspraken kwamen in de plaats van Bijlage 15. De Mobiliteitsafspraken Back on Track vormen het laatste sociaal plan.
Er waren genoeg redenen om Bijlage 15 te moderniseren. De afspraak om dat te doen hebben we eerder gemaakt, maar het lukte maar niet om tot overeenstemming te komen. KLM wilde naar een regeling die aansluit bij regelingen die in ‘de BV Nederland’ gebruikelijk zijn. De bonden wilden de ‘waarde’ van de huidige Bijlage 15 behouden. De VKP heeft dat vertaald als een regeling die robuust genoeg is om KLM ervan te weerhouden makkelijk terug te vallen op Bijlage 15, in het bijzonder op collectieve ontslagen. Kortom, een stevige beschermingsconstructie voor medewerkers.
De nieuwe Bijlage 15 is voor een groot deel gebaseerd op de huidige Mobiliteitsafspraken Back on Track. Evenals de huidige Bijlage 15 zal ook de nieuwe Bijlage 15 bepalingen bevatten die voorzien in gedwongen ontslagen. Die bepalingen zullen uiteraard wel in overeenstemming zijn met de wet. Belangrijk in dit verband is de beëindigingsvergoeding die aan de medewerker toekomt als hij of zij wegens reorganisatie gedwongen KLM moet verlaten. Die vergoeding is gerelateerd aan de duur van het dienstverband en kent een maximum van 24 x het bruto maandsalaris.
Onderdeel van het onderhandelingsresultaat is dat nog enkele nadere afspraken moeten worden gemaakt voor kwetsbare groepen. Dat betekent dat de nieuwe Bijlage 15 op een later moment zal worden opgenomen in de grond-cao (1 maart 2026 is de beoogde datum). KLM en bonden hebben zich daaraan verbonden. Ondertussen gelden de Mobiliteitsafspraken Back on Track.
Het is als volgt verwoord in de tekst van het onderhandelingsresultaat:
“De Mobiliteitsafspraken Back on Track 2025 zoals aangehecht als bijlage 1 bij dit onderhandelingsresultaat gelden vanaf 1 januari 2025 tot en met 28 februari 2026. De huidige tekst van Bijlage 15 vervalt per 1 januari 2025. Partijen zullen voor 1 maart 2026 een structureel nieuw Sociaal Plan (Bijlage 15) overeenkomen, dat als aparte cao wordt aangemeld, waarin onder meer waar mogelijk specifieke bepalingen over kwetsbare medewerkers worden opgenomen. Dit nieuwe structurele Sociaal Plan (Bijlage 15) zal gelden vanaf 1 maart 2026. Indien er op 1 maart 2026 geen overeenstemming is over dit nieuwe structurele Sociaal Plan (Bijlage 15), dan treden vanaf dat moment de Mobiliteitsafspraken Back on Track 2025 (bijlage 1) zoals gewijzigd op basis van Bijlage 2 in werking. Deze afspraken gelden vanaf 1 maart 2026 en gelden als nieuw Sociaal Plan (Bijlage 15), dat als aparte cao wordt aangemeld. Partijen zullen deze afspraken in de volgende cao weer als bijlage 15 opnemen.”
We ontkwamen niet aan deze wat gekunstelde tekst omdat er nog een open eind in zit. Maar de basis voor een nieuwe Bijlage 15 ligt er.
Hoe kijkt de VKP naar de berichten van CNV en FNV over het eerdere onderhandelingsresultaat?
Het is jammer dat CNV en FNV het nodig vonden De Unie, NVLT en VKP publiekelijk neer te zetten als ‘de kleine bonden’ en het op 3 september tot stand gekomen onderhandelingsresultaat als ‘inleverakkoord’ te kwalificeren. Het is ook onterecht. De Unie, NVLT en VKP vertegenwoordigen ieder en zeker samen een substantiële groep KLM’ers. In het aangepaste onderhandelingsresultaat zitten plusjes, maar de basis lag er vóór de stakingen al.
Het is natuurlijk niet goed als er tussen de bonden onderling verdeeldheid ontstaat. Maar het kan eenvoudigweg niet worden uitgesloten omdat iedere bond zijn eigen afwegingen moet maken rekening houdend met de specifieke belangen van de eigen achterban. Onze achterban bestaat voor een belangrijk deel uit kantoorpersoneel (‘indirect personeel’). Waar van het ‘directe personeel’ meer flexibiliteit wordt gevraagd, wordt met name het ‘indirecte personeel’ geraakt door de reorganisatie.
Het is belangrijk dat we de rijen weer sluiten. KLM staat voor flinke uitdagingen en verdeeldheid onder het personeel gaat daarbij zeker niet helpen.
Hoe waardeert de VKP-delegatie het bereikte onderhandelingsresultaat?
Het is traditie dat wij een cao-onderhandelingsresultaat neutraal voorleggen aan onze leden. Dat doen we ook nu weer. Als delegatie kom je tijdens de onderhandelingen op een punt dat je moet concluderen dat er niets meer in zit. Er blijft natuurlijk altijd iets te wensen over, maar dat moeten we dan maar meenemen naar de volgende ronde. De continuïteit van KLM is bovendien voorwaardelijk voor het behoud van een mooi arbeidsvoorwaardelijk pakket.
Voor de volledigheid tref je hier de tekst van het onderhandelingsresultaat en de genoemde bijlagen aan.
Mede op basis van de vragen en opmerkingen die bij ons binnenkomen zullen wij je de komende tijd nader inhoudelijk informeren over de afspraken en uiteraard over het verdere vervolg.
